VSNU: Steun voor het AWT Rapport Kennis zonder Grenzen

Betere aansluiting van ontwikkelings-, kennis- en innovatiebeleid

Betere aansluiting van ontwikkelings-, kennis- en innovatiebeleid.
Op 27 april publiceerde de Adviesraad voor Wetenschap en Technologie het advies Kennis zonder grenzen: kennis en innovatie in mondiaal perspectief. Het advies sluit naadloos aan bij de ambitie van de Nederlandse universiteiten om via wetenschappelijk onderwijs en onderzoek bij te dragen aan het aanpakken van mondiale uitdagingen op gebieden als klimaat en milieu, energievoorziening, veiligheid, voedsel en gezondheid. Hiervoor is het inderdaad noodzaak, zoals de AWT concludeert, dat het ontwikkelings-, kennis- en innovatiebeleid nauwer op elkaar aansluiten. Een betere aansluiting stimuleert de gecoördineerde aanpak voor het bestrijden van mondiale problemen. Voor het bedrijfsleven stimuleert het de toegang tot nieuwe markten en de kennisinstellingen winnen door perspectief op verbreding en verdieping. Zo bezien, is de aanbevolen koers niet alleen in het belang van ontwikkelingslanden, maar evenzeer van de Nederlandse samenleving.

Bijdrage van wetenschappelijk onderwijs en onderzoek aan mondiale maatschappelijke vraagstukken
De rol van kennis wordt steeds belangrijker in het ontwikkelingsdenken. Kennis om mondiale problemen te kunnen keren en kennis om een succesvolle samenleving op te bouwen. De wetenschap houdt zich eveneens bezig met vraagstukken van mondiaal belang. Universiteiten zijn internationale instellingen en wetenschap kent geen grenzen. Desondanks lijken de werelden van ontwikkelingsdenkers en wetenschappelijk onderzoekers naast elkaar te bestaan en is slechts mondjesmaat sprake van kennisdeling. Hierdoor wordt in ontwikkelingslanden onvoldoende geprofiteerd van de kennis die door universiteiten wordt ontwikkeld. De universiteiten hebben, i.s.m. NWO en de KNAW, hiervoor onder andere het Platform MDG Profs opgericht dat de brug tussen beide werelden probeert te overbruggen.

De Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) kwam al eerder tot soortgelijke conclusies in het advies Minder pretentie, meer ambitie. Ontwikkelingshulp die verschil maakt. In dit rapport werd eveneens geconstateerd dat ontwikkelingshulp niet los kan worden gezien van verantwoorde duurzame globalisering en zich zou moeten toespitsen op mondiale vraagstukken. Nederland heeft op dit moment een magere kennisinfrastructuur op het terrein van ontwikkelingshulp en dreigt daardoor op een achterstandspositie te geraken. De WRR verbindt hieraan ook de conclusie dat geïnvesteerd moet worden in kennis, zowel in Nederland als in ontwikkelingslanden.

Bezuinigen op internationale samenwerking desastreus voor kennisdeling
De universiteiten hebben dan ook zorgen over de voorstellen van de heroverwegingscommissie internationale samenwerking met daarin diverse scenario’s waarmee stevig zou worden gekort op de bestaande kennisbudgetten belegd bij Nuffic en NWO-WOTRO. Deze voorstellen staan haaks op de adviezen van zowel de AWT als de WRR en opvolging zou desastreuze gevolgen hebben voor de opgebouwde reputatie van de Nederlandse wetenschap en daarmee de toegang tot mondiale kennisdeling.