Print
 
 

Horizon Europe

 

Horizon Europe (2021-2027) is de opvolger van Horizon 2020 (2014-2020), het onderzoeksprogramma van de Europese Unie. Het programma moet innovatie stimuleren en de concurrentiekracht van Europa waarborgen. Horizon Europe is een van de vlaggenschipprogramma’s binnen het EU budget: het Meerjarig Financieel Kader. De Europese onderzoeksprogramma’s zijn volgens de Nederlandse universiteiten van grote waarde en geven de EU een stevige positie op de wereldmarkt.

Horizon 2020 bestaat uit drie pijlers: 

In de onderhandelingen voor het MFK 2020-2027 heeft de VSNU ingezet op een modern MFK-budget met veel aandacht voor onderwijs, onderzoek en innovatie. Dit geld moet met name worden geïnvesteerd in pijler 1 van Horizon Europe, om zo excellent wetenschappelijk onderzoek te bevorderen. De European Research Council en de Marie Sklodowska-Curie acties spelen hierbij de belangrijkste rol, omdat zij baanbrekend fundamenteel wetenschappelijk onderzoek financieren. Nederlandse wetenschappers hebben profijt van dit onderzoeksgeld, dat tevens samenwerking tussen universiteiten in Europa faciliteert.

De volgende punten zijn volgens de VSNU belangrijk in Horizon Europe: 

1.  De focus op excellentie moet worden behouden, de ERC is hiervoor van cruciaal belang.

2.  Widening participation begint bij capacity building, gefinancierd door de Europese Structuurfondsen (ESF).

3.  Social Sciences en Humanities moeten beter geïntegreerd worden in het programma.

4.  Het is essentieel dat de aanvraagdruk wordt teruggedrongen om het programma aantrekkelijk te laten blijven.

5. Het budget voor het nieuwe programma moet toenemen ten opzichte van Horizon 2020.
 

Gendergelijkheidsplannen
Een van de nieuwe onderdelen in Horizon Europe t.o.v. Horizon 2020 is dat de Europese Commissie gendergelijkheidsplannen van universiteiten verplicht stelt voor onderzoeksaanvragen. Iedere instelling moet een dergelijk ‘gender equality plan’ hebben. Daarnaast moeten onderzoeksteams actief aandacht geven aan diversiteit en inclusie.

Nederland en Europese onderzoeksprogramma’s
Nederlandse onderzoekers zijn zeer succesvol in de Europese onderzoeks- en innovatieprogramma’s en het aandeel in gehonoreerde aanvragen is dan ook groot. Verder is het aandeel dat Nederland ontvangt uit de verschillende Europese kaderprogramma’s 1,5 keer zo hoog als de investering. Nederland overtreft daarmee andere deelnemers als België, Zweden en Oostenrijk. Slechts vijf grote landen ontvingen meer geld: Duitsland, het VK, Frankrijk, Spanje en Italië (Rathenau Instituut, 2020). In totaal besteedde de Europese Commissie tot november 2020 € 58,4 euro in Horizon 2020. Nederland ontving daarvan
€ 4,5 miljard, goed voor 7,7% van de totale middelen.