Print
 
 

Gedragscode voor gebruik van persoonsgegevens in wetenschappelijk onderzoek

Het aantal verschillende gegevensbestanden neemt in de digitaliserende samenleving sterk toe. Big data komen voor in alle elementen van de samenleving: van gezondheidszorg tot economie, van onderwijs tot wetenschap. Er ontstaan niet alleen nieuwe data, maar er worden ook nieuwe combinaties gemaakt van bestaande gegevens. Daarnaast worden de infrastructuur en de verwerkingstechnieken aangepast.

In veel wetenschappelijk onderzoek wordt gebruik gemaakt van persoonsgegevens. De VSNU heeft na de invoering van de Wet Bescherming Persoonsgegevens een gedragscode opgesteld voor wetenschappelijk onderzoek. De gedragscode geeft als belangrijke richtlijnen dat onderzoekers persoonsgegevens uitsluitend voor onderzoek, dat wil zeggen ten behoeve van een wetenschappelijke publicatie, gebruiken. Individuen mogen in deze publicaties nooit herkenbaar zijn.

U kunt de gedragscode hier vinden. De bijlage bij de gedragscode treft u hier aan.

Nieuwe code
In mei 2018 treedt nieuwe Europese Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) in werking. Ook is de omgeving waarin we werken in de afgelopen decennia drastisch veranderd. Om die reden werkt de VSNU samen met experts aan een nieuwe gedragscode.

Doel gedragscode
Doelstelling is om een nieuwe gedragscode op te stellen die moet bijdragen aan de juiste toepassing van de Europese Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG). Daarbij zal de code praktische handvatten bieden voor bestuurders, onderzoekers en onderzoeksondersteuners.
 

Stand van zaken gedragscode
In het najaar van 2017 is de consultatieversie van de gedragscode bij verschillende relevante groepen getoetst. In januari is de consultatie gesloten en zijn de reacties samengevat. De verwachtingen ten aanzien van de code lopen sterk uiteen: er is zowel behoefte aan concrete aanwijzingen als ook een duiding van de AVG ten aanzien van onderzoek. 

 

De klankbordgroep heeft geconcludeerd dat er meer tijd nodig is om tot een goede tekst te komen. Uit deze consultatieronde bleek dat er een vertaalslag van de AVG naar concretere uitgangspunten en richtlijnen nodig is. De komende tijd zullen de volgende stappen worden gezet:
1.    De nieuwe tekst zal, na bestuurlijke afstemming, op de site worden gepubliceerd, met de disclaimer dat de tekst nog niet is goedgekeurd door de Autoriteit Persoonsgegevens (AP). 
2.    De VSNU zal in gesprek gaan met de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) om te bespreken welke stappen nodig zijn voor erkenning van de code. De AP gaat in het derde kwartaal zelf richtlijnen publiceren waaraan sectorcodes moeten voldoen. 

 

Opleidingsmaterialen voor onderzoekers
Er zijn een aantal concrete opleidingsmaterialen beschikbaar voor onderzoekers. SURF heeft in samenwerking met de Erasmus Universiteit de volgende opleidingsmaterialen gelanceerd: 
1.    Een online module privacy in onderzoek waarbij onderzoekers verbonden aan universiteiten en hogescholen in 45 minuten de basics leren over de AVG en hun onderzoek. De module is gratis en te downloaden en kan worden aangepast aan de huisstijl van de universiteit. Er komt nog een Engelstalige versie. 
2.    Een slide deck behorend bij een vervolgsessie (face to face) waar een trainer met een groep onderzoekers meer in detail kan treden